Op Vice.com kwam ik een Engelstalig artikel tegen over vrouwelijke daders wat ik erg interessant vond omdat het cijfers laat zien die het beeld dat vrouwelijke daders nauwelijks voorkomen, tegenspreekt. In dit artikel gaat het, in tegenstelling tot wat de titel suggereert, niet alleen over mannen, maar ook over vrouwen met een vrouwelijke dader. Ik heb de moeite genomen dit artikel zo goed mogelijk in het Nederlands te vertalen omdat ik denk dat het voor veel mensen belangrijke informatie bevat.
Groet,
Mark
De verborgen problematiek van mannen die verkracht worden door vrouwen
Foto door Rachel Bellinsky via Stocksy
Het algemeen accepteerde idee is dat mannen door vrouwen niet seksueel misbruikt kunnen worden. Toch blijkt uit uitgebreid onderzoek dat ongeveer tweederde van de mannen die seksueel geweld meldt, aangeeft dat hun dader een vrouw was.
Het Center for Disease Control and Prevention (CDC) doet veel goed werk op het gebied van onderzoek naar seksueel geweld, aldus UCLA-wet professor Lara Stemple. “Interviewers zijn erin getraind veel vragen te stellen en checken regelmatig of het nog gaat”, legt ze uit. “Het scheelt ook dat het om gezondheidsonderzoek gaat, want dat is voor mensen een goede context is om na te denken over hun lichaam en hun welzijn.”
Maar als het gaat om rapporteren van resultaten van onderzoeken, doet het CDC mannen die gedwongen zijn iemand anders te penetreren — hetzij door dwang, fysieke kracht of gebrek aan instemming — toch tekort. Zij scharen gedwongen penetratie namelijk onder ‘overige delicten’, samen met minder ernstig seksuele delicten zoals ongewenste niet fysiek seksuele ervaringen.
“Ze plaatsen het in dezelfde categorie waarin bijvoorbeeld ook nafluiten op straat door een onbekende geplaatst wordt,” zegt Stemple. “Zonder verdere context, waardoor de ernst van het misbruik afgezwakt wordt.”
De manier waarop het CDC met mannelijke slachtoffers van seksueel geweld omgaat, laat een verontrustende tendens bij onderzoekers, verkrachters en justitie zien, zegt Stemple. Het impliceert: “Voor mannen is alle seks goede seks.”
“De manier waarop we over mannen en seks praten, moet veranderen”, zegt Stemple. “Zolang we dit soort stereotype ideeën over mannen en seks hebben, blijft het voor hen moeilijk om als slachtoffer naar voren te komen.”
Stemple heeft veel tijd besteed aan haar onderzoek naar onderrapportage van seksueel geweld tegen mannen. In 2014 bracht ze een rapport uit over mannelijke slachtoffers van seksueel geweld waarin ze verschillende onderzoeken mee heeft genomen. Zo ontdekte ze dat als je situaties waarin mannen door iemand anders gedwongen werden tot penetratie meerekent, de verhouding niet gewenst seksueel contact tussen mannen en vrouwen vrijwel gelijk was: 1,267 miljoen mannen zeiden dat ze het slachtoffer waren van seksueel geweld, tegenover 1,270 miljoen vrouwen.
Als we het hebben over verkrachting, denken we niet aan gedwongen worden te penetreren, schreef Hanna Rosin in een artikel over het onderzoek van Stemple in 2014 op slate.com. Maar het kan dezelfde psychische en fysieke gevolgen hebben, waaronder seksuele problemen, depressie, gebrek aan zelfrespect en langdurige relatieproblemen.
”Ik heb een man ontmoet die als kind door een vrouw werd misbruik. Tot op de dag van vandaag is hij bang om alleen met een vrouw in een kamer te zijn.”
Hoewel er nog veel werk verzet moet worden om de gevolgen van seksueel geweld voor mannelijke slachtoffers te begrijpen, richt Stemple zich met haar nieuwe onderzoek nu op daders. In haar onderzoek in 2016 analyseerde zij, samen met twee andere onderzoekers, vier grootschalige onderzoeken van de CDC en het ‘Bureau of Justice Statistics’ (BJS), om vrouwelijke plegers van seksueel geweld — met zowel mannelijke als vrouwelijke slachtoffers — beter te kunnen begrijpen. Hun bevindingen spreken het stereotype beeld dat het onwaarschijnlijk is dat vrouwen daders zijn tegen.
“De meeste mensen denken dat vrouwelijke daders nauwelijks voorkomen”, zegt Stemple. ‘Ze zien het als uitzondering, een enkele lerares op een middelbare school met een leerling. Maar uit deze onderzoeken blijkt dat het heel veel voorkomt, alleen is niemand daarvan op de hoogte. Ik vond de uitkomsten verbijsterd.
De dreiging die uitgaat van vrouwelijk daderschap is lang niet begrepen en werd door onderzoekers ook onderschat. Hoewel de mogelijkheid van vrouwelijk daderschap al voor het eerst werd geopperd in onderzoeksliteratuur in de jaren dertig, werd er tot in de jaren negentig geen gericht onderzoek naar seksueel geweld door vrouwen gedaan. En zelfs toen was het onderzoek beperkt omdat het zich vooral richtte op seksueel misbruik van kinderen. Eigenlijk begint onderzoek naar vrouwelijk daderschap pas de laatste tien jaar echt van de grond te komen.
Stemple’s nieuwe, veelomvattende onderzoek toont de resultaten van het meest recente telefonische onderzoek van de CDC. Daaruit blijkt dat 68,6% van de mannen die seksueel geweld meldt, aangeeft een vrouwelijke dader te hebben. Van de mannen die aangeven gedwongen te zijn tot penetreren — de vorm van ongewenste seks waarvan de kans dat mannen er in hun leven mee te maken krijgen het grootste is — geeft volgens dit onderzoek 79,2% aan een vrouwelijke dader te hebben.
“De meeste mensen denken dat vrouwelijke daders nauwelijks voorkomen. Ze zien het als uitzondering, een enkele lerares op een middelbare school met een leerling.”
De auteurs van het onderzoek keken ook naar hoe veroordeelde vrouwelijke zedendelinquenten zich gedragen. Volgens een onderzoek van het BJS — dat in tegenstelling tot andere onderzoeken onomwonden termen zoals ‘pijpen’ gebruikt, iets wat volgens Stemple de nauwkeurigheid ten goede komt — is de kans dat vrouwelijke gedetineerden door andere vrouwelijke gedetineerden misbruikt worden veel groter dan de kans dat zij door mannelijke personeelsleden misbruikt worden. Van alle volwassen gedetineerden die door personeelsleden werden misbruikt, gaf 80% aan dat hun dader een vrouw was. Onder jongeren was dat percentage zelfs nog hoger, namelijk 89,3%. En misschien nog wel het meest verrassend — gezien het heersende beeld van het gevangenisleven — liet datzelfde onderzoek zien dat seksueel misbruik van vrouwelijke gedetineerden onder elkaar ongeveer drie keer zoveel voorkomt als seksueel misbruik van mannelijke gedetineerden onder elkaar.
Gezien deze resultaten is het des te opvallender dat zo weinig vrouwen als zedendelinquent worden geregistreerd. Uit onderzoek in vijf staten blijkt dat slechts 0,8 tot 3% van alle geregistreerde zedendelinquenten vrouw is. Andere onderzoeken laten percentages zien die onder de 2% liggen.
Toch is dit wel te verklaren. Voor mannen die slachtoffer worden van seksueel geweld is de drempel om dit te melden erg hoog. Uit het onderzoek van Stemple blijkt dat sommige mannen zich — door het stereotype beeld dat vrouwen geen bedreiging vormen — te beschaamd voelen. Anderen liegen en zeggen dat ze eigenlijk misbruikt zijn door een man of doen alsof ze er trots op zijn dat een vrouw seks met hen wilde. Uit onderzoek blijkt ook dat naarmate mannelijke slachtoffers ouder zijn, de kans dat ze zelf de schuld van het misbruik krijgen groter is dan bij vrouwelijk slachtoffers.
Het stereotype idee dat mannen niet verkracht kunnen worden, draagt er ook niet toe bij dat mannen seksueel geweld melden. De meerderheid van ondervraagde studenten in 1992 zei bijvoorbeeld niet te geloven dat een “grote, sterke man door een vrouw verkracht kan worden” en in een meer recent onderzoek uit 2012 zeiden jongvolwassenen dat een man die door een vrouw verkracht wordt, dat niet heel erg zal vinden.
Over seksueel misbruik van vrouwen door andere vrouwen is nog minder bekend, aldus het onderzoek. “Doordat heteroseksualiteit de norm is, blijven lesbische en biseksuele vrouwen met een vrouwelijke dader voor professionals vaak onzichtbaar”, stelt het onderzoek. “Hoewel een paar centra voor seksueel geweld kleine, op lesbische en biseksuele vrouwe gerichte programma’s hebben opzet, geven lesbische en biseksuele vrouwen aan dat opvang en hulpverlening hoofdzakelijk gericht is op vrouwen die slachtoffer zijn van mannen.”
“Ik heb een man ontmoet die als kind door een vrouw werd misbruikt”, zegt Stemple. “Tot op de dag van vandaag is hij bang om alleen met een vrouw in een kamer te zijn. Hij werkt aan zijn problemen maar zoals je je kunt voorstellen, voelt hij zich er erg ongemakkelijk en beschaamd om dit met mensen te delen. Als overlever praat hij tegenwoordig wel over het misbruik maar hij is een uitzondering. Je kunt je voorstellen dat andere mannen dezelfde angst hebben om met misbruik naar voren te komen, zeker als de dader een vrouw was.
